بررسی اجمالی اسناد تاریخی پهلوان موسی خمیس ریاست ایل ملکشاهی در دوره فتحعلی شاه قاجار/علیرضا اسدی

بررسی اجمالی اسناد تاریخی پهلوان موسی خمیس ریاست ایل ملکشاهی در دوره فتحعلی شاه قاجار/علیرضا اسدی

پژوهشگر: علیرضا اسدی مدرس دانشگاه

* تصویر اسناد از آرشیو شخصی خانوادگی و سازمان ثبت اسناد

مهر و دستخط پهلوان موسی خمیس به سال ۱۲۴۸ هجری قمری

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

متن حکم عالی شاهانه ریاست ایل ملکشاهی از طرف شاهزاده محمد علی میرزا قاجار و فتحعلی شاه قاجار به پهلوان موسی خمیس

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

حکم عالی شاهانه رسمی ریاست ایل ملکشاهی پهلوان موسی خمیس از سوی شاهزاده محمد علی میرزا دولتشاه و فتحعلی شاه قاجار در سال ۱۲۲۲ هجری قمری مطابق با ۱۱۸۵ خورشیدی وجود دارد. در متن سند آمده است حکم عالی آنکه نظر به حسن صداقت و حسن سلوک و خدمات ارزنده ای که از عالیجاه توشمال موسی به ظهور رسیده او را عالیجاه توشمال طوایف چمزی ایل ملکشاهی و سایر طوایف خورده کوب (هورده کو یا طوایف با جمعیت کمتر) نموده از این به بعد مقرر آنکه تمامی توشمالان و کدخدایان و ریش سفیدان و رعایای طوایف چمزی ایل ملکشاهی و همچنین سایر طوایف خورده کوب (هورده کو یا طوایف با جمعیت کمتر) عالیجاه توشمال موسی را بر تمامی توشمالان دیگر برتر دانسته از سخن و صلاح عالی او خصوصأ احکام و تکالیف مالیاتی تجاوز و تخلف ننمایند و احکام و تکالیف وی را بر خود لازم دانسته و ملزم به اجرای آن هستند و تجاوز و تخلف از احکام عالیجاه توشمال موسی همانند تجاوز از احکام شاهزاده و شاه قاجار است. تحریرا ۱۲۲۲ هجری قمری برابر با سال ۱۱۸۵ خورشیدی

متن فتح نامه

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

سند رسمی فتح نامه به  سال۱۸۲۱ میلادی مطابق با سال ۱۲۳۶ هجری قمری و ۱۱۹۹ خورشیدی و مهر محمدعلی میرزا شاهزاده قاجار برروی این اسناد وجود دارد. در این سند آمده است: شاه قاجار [شاهزاده قاجار]  به امیران مناطق چمزی(چمشگزک) ملکشاهی [پهلوان موسی خمیس ریاست ایل ملکشاهی] و چشمه آدینه اجازه داده است تا در قسمت بالای مناطق تحت سیطره ایل ملکشاهی، مراتع گسترده ای را برای کوچ های تابستانی برای احشام خود بکار آورند. همچنین از مزار امامزاده پیرمحمد نیز که یکی فرزندان امام موسی بن جعفر(ع) است – شجره نسب تأیید شده پیرمحمد (سید محمد عابد) است که دانشمندان متخصص و مراجع اسلامی آنرا تأیید کرده اند که نسب وی به امام موسی کاظم (ع) می رسد- مواظبت و مراقبت نماید. البته این چنین فرمانی و لطفی از جانب شاه قاجار، به سبب نقش مهمی که این مردمان در نبرد ذوالحجه الحرام ۱۲۳۶ ایران و عثمانی و آزاد نمودن کرکوک و موصل داشته اند، بدانها واگذار گردیده است و حسن خان والی شاهد و گواه سند قلمداد شده است.  در برابر این لطف شاهانه، مردمان این منطقه می بایست سالانه تعداد پانزده رأس گاومیش و ده رأس گاو و ده من روغن حیوانی را به دولت پرداخت نمایند.

 

سند رسمی فتح نامه پهلوان موسی خمیس گرزدین وند ثبت شده به نام حاج فرامرز اسدی نواده پهلوان موسی خمیس و آخرین سرپرست ایل ملکشاهی در اداره ثبت اسناد استان پنجم در سال ۱۳۳۵

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

منابع:

اسدی، علیرضا. فتح نامه ایل ملکشاهی. فصلنامه آموزش تاریخ، سال هجدهم، شماره ۶۳، پاییز ۱۳۹۵.

اسدی، علیرضا. فتح نامه ایل ملکشاهی. انجمن تاریخ محلی ایران (local History of  Iran)

http://www.localhistory.ir/arti…/Conquered_tribe_malekshahi/

اسدی، علیرضا. ایل کرد ملکشاهی چمزی در یک نگاه. سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی

http://oerp.ir/article/4054

اسدی، علیرضا. پهلوان موسی خمیس، ماهنامه ژیوار، سال هشتم، شماره ۲۷، خرداد و تیر ۱۳۹۵٫

افشار سیستانی، ایرج. ایلام و تمدن دیرینۀ آن. تهران: سازمان چاپ و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، ۱۳۸۰٫

الفیلی، نجم سلمان مهدی. الفیلیون؛ تاریخ، قبائل وانساب، فلکلور، تراث قومی. اربیل: دار ئاراس للطباعة والنشر، ۲۰۰۹٫

سپهر، محمد تقی لسان الملک. ناسخ التواریخ (تاریخ قاجاریه) به اهتمام جمشید کیانفر. جلد اول. تهران: انتشارات اساطیر، ۱۳۷۷.

سرلکی، حامد. فرهنگ لوطی گیری و پهلوانی در آیینه تاریخ اجتماعی. روزنامه ایران، سال بیست و دوم، شماره ۶۴۰۵، چهارشنبه ۲۲ دی ۱۳۹۵٫ ص ۱۵٫

www.iran-newspaper.com/newspaper/BlockPrint/166289

شمیم، علی اصغر. ایران در دوره سلطنت قاجار. تهران: انتشارات مدبر، ۱۳۸۴.

رفعتی، رستم. انساب شهری و عشایری استان ایلام. ایلام: انتشارات برگ آذین، ۱۳۸۶.

محمدزاده، عباس. قیام ایلام در عصر رضا شاه. ایلام: انتشارات زانا، ۱۳۹۰.

مؤدب، ساسان. موزه پارس قدیمی ترین موزه در ایران. روزنامه بین المللی نیم نگاه، سال نوزدهم، شماره ۵۱۸۵، ۱۰ دی ۱۳۹۴، ص۶٫

nimnegahshiraz.ir/fa/Main/Detail/7610/موزه-پارس؛-قدیمی-ترین-موزه-در-فارس

اشتراک مطلب با دوستان :
  1. ممنون از مطالب جالبتون. اگه میشه درباره کردهای هورامان لهون و رخدادهای اواخر قاجاریه مطلب بذارید

پاسخ دهید